4. การประเมินงานแปล

4.1  ความถูกต้อง

ภาษาต้นฉบับ :       อ้อมแขนของตาและยายอบอุ่นและให้ความรู้สึกปลอดภัยเหมือนที่กะทิจำได้ ที่ไหนจะสุขใจเกินไปกว่าที่บ้านย่อมไม่มี และบ้านริมคลองหลังนี้คือ “บ้าน” ของกะทิโดยแท้ (งามพรรณ เวชชาชีวะ, 2549, น. 112)

ภาษาฉบับแปล :     Grandma and Grandpa’s embrace was as warm and safe as Kati had remembered.  There could be no happier place than home, and the house on the water was truly Kati’s home. บอร์ธวิก (Borthwick, 2006, p. 132)

          จากตัวอย่างดังกล่าว จะเห็นได้ว่าภาษาฉบับแปลสามารถถ่ายทอดรูปแบบและความหมายจากภาษาต้นฉบับมาสู่ภาษาฉบับแปลได้อย่างถูกต้อง ครบถ้วน

4.2 ความเป็นธรรมชาติ

4.2.1 การปรากฏร่วมกันของคำ

ภาษาต้นฉบับ :     ยังไม่ทันจะหนังตาเริ่มหย่อน ก็มีเสียงร้องเรียกดังมาไกล ๆ (งามพรรณ
เวชชาชีวะ, 2549, น. 26)

ภาษาฉบับแปล :    They had not even time for their eyelids to grow heavy, after the big meal before they heard someone hailing them from across the water. บอร์ธวิก (Borthwick, 2006, p. 21)

            จากตัวอย่างข้างต้น จะเห็นได้ว่า ในภาษาต้นฉบับ คำว่า “หนังตา” สามารถปรากฏร่วมกับคำว่า “หย่อน” ส่วนในภาษาฉบับแปลนั้น ผู้แปลเลือกใช้คำว่า “eyelids” ปรากฏร่วมกับคำว่า “grow heavy” ถึงแม้ว่าการปรากฏของคำในภาษาฉบับแปลนั้นต่างจากในภาษาต้นฉบับ แต่เป็นลักษณะทั่วไปของภาษาฉบับแปล การที่ผู้แปลเลือกใช้การปรากฏร่วมกันของคำดังกล่าวจะส่งผลให้ภาษาฉบับแปลเป็นธรรมชาติ

4.2.2 ระดับภาษา

ภาษาต้นฉบับ :     หวัดดี กะทิ

                              ตั้งใจจะหย่อนโปสต์การ์ดใบนี้ลงตู้ แต่นึกขึ้นได้ว่าเลียนแบบใครสักคนเล่นน่าจะสนุกกว่า :)

                              ขอบใจนะสำหรับจดหมายที่ส่งมา และขอบใจที่ทำให้พี่มีบทเล่นในละครของกะทิ

                              กะทิตัดสินใจยังไงก็แน่ใจเถอะว่าทำถูกแล้ว พี่เชื่ออย่างนั้นนะ

                              มีเรื่องอยากเล่าให้ฟังเยอะเลย ไว้ค่อยเล่าตอนเจอกัน

พี่ทอง (สุวรรณ)

                              (งามพรรณ เวชชาชีวะ, 2549, น. 117)

ภาษาฉบับแปล :     Hi, Kati,

                              I meant to send this in the mail, but then I thought it’d be more fun to copy someone else I know and not post it.  Thanks for the letter, and thanks for giving me a part to play in your story.  Whatever your decision, you’ve done the right thing.  I’m sure of that.  I have heaps to tell you.  But that’ll have to wait till I see you again, okay? 

                              Tong (Suwan)

                              บอร์ธวิก (Borthwick, 2006, p. 138)

            จากตัวอย่างดังกล่าว จะเห็นได้ว่า ภาษาต้นฉบับเป็นภาษาพูด ด้วยเหตุนี้ผู้แปลจึงเลือกใช้ภาษาพูด เช่น “Hi”   แทนคำว่า “หวัดดี” เป็นต้น เพื่อช่วยให้ภาษาฉบับแปลเป็นธรรมชาติยิ่งขึ้น

4.3 ผลกระทบต่อผู้อ่าน

ภาษาต้นฉบับ :       ไม่ต่างกันตรงไหนที่แม่กอดกะทิหรือกะทิกอดแม่ น้ำตาจากความดีใจไหลรินรวมกัน กะทิกางแขนกอดแม่อย่างที่ฝันไว้ กอดแม่แทนคำว่ารักจากใจ แทนคำว่าเข้าใจที่ต้องแยกห่างจากกัน แทนคำว่าคิดถึง นานเท่าไหร่ไม่รู้กว่ากะทิจะปล่อยแขนจากแม่ (งามพรรณ เวชชาชีวะ, 2549, น. 47)

ภาษาฉบับแปล :    It made no difference that it was Kati hugging Mother, not Mother hugging Kati.  Their tears of happiness flowed and mingled together.  Kati’s arms folded round her mother just as she had dreamed.  Her embrace spoke the words of love she could not utter, that she loved Mother with all her heart, that she understood why they had to be apart, that she had missed her so.  Kati did not know how long it was before she let go of her mother. บอร์ธวิก (Borthwick, 2006, pp. 47-48)

            จากตัวอย่างดังกล่าวจะเห็นได้ว่า เมื่อผู้อ่านอ่านต้นฉบับดังกล่าวแล้วจะรู้สึกอิ่มเอมใจ ผู้แปลสามารถถ่ายทอดความอิ่มเอมใจดังกล่าวไว้ในงานแปล จึงส่งผลให้ผู้อ่านงานแปลรู้สึกเช่นเดียวกับที่อ่านต้นฉบับ

4.4  การแปลผิด (Mistranslation)

            ถึงแม้ว่าผู้แปลจะเป็นเจ้าของภาษาอังกฤษและเข้าใจภาษาไทยได้เป็นอย่างดี จึงส่งผลให้ถ่ายทอดภาษาฉบับแปลได้อย่างถูกต้อง ใช้ภาษาที่เป็นธรรมชาติ และทำให้ผู้อ่านมีอารมณ์ร่วมก็ตาม แต่ในบางกรณีผู้แปลอาจตีความภาษาต้นฉบับผิดจึงส่งผลให้ถ่ายทอดความหมายภาษาฉบับแปลผิดไปด้วย ดังตัวอย่างต่อไปนี้

ภาษาต้นฉบับ :       “หนูเกิดหลังเที่ยงคืน ก็เลยเป็นวันแห่งความรักพอดี ลุงตองดีใจมาก ไม่รู้ไปหากุหลาบสีแดงมาจากไหน เต็มห้องไปหมดจนทะเลาะกับพยาบาล”

                              (งามพรรณ เวชชาชีวะ, 2549, น. 62)

ภาษาฉบับแปล :     “You were born after midnight, so it was Valentine’s Day. Uncle Dong was so happy. I don’t know where he found the red roses, but they filled the room to overflowing. I had a big fight with the nurse over it”. บอร์ธวิก (Borthwick, 2006, p. 66)

            จากตัวอย่างดังกล่าว จะเห็นได้ว่า ผู้เขียนละ “ลุงตอง” ซึ่งทำหน้าที่เป็นประธานของประโยคที่ว่า “ทะเลาะกับนางพยาบาล” การละดังกล่าวเป็นลักษณะธรรมชาติของภาษาไทย ซึ่งอาจทำให้ประโยคกำกวมและตีความได้หลายความหมาย ผู้อ่านอาจตีความคำที่ละนั้นเป็น “ลุงตอง” หรือ “แม่” ก็ได้ แต่จากการสอบถามผู้เขียน ผู้เขียนตั้งใจให้ลุงตองเป็นประธานของประโยคนี้ ดังนั้นการที่ผู้แปลแปลประธานดังกล่าวว่า “I” ซึ่งหมายถึงแม่ จึงเป็นการใช้คำสรรพนามที่อ้างอิงผิดไปจากภาษาต้นฉบับ ทำให้สื่อความหมายผิด (Jane Vejjajiva, 2007)

            นอกจากนี้ผู้วิจัยพบการแปลผิดในลักษณะอื่น ๆ ดังตัวอย่างต่อไปนี้

ภาษาต้นฉบับ :       “ตาตั้งชื่อให้หนูว่า ณกมล ‘แห่งหัวใจ’ ตาชอบ ณ เณร ชื่อแม่ก็มี ณ เณร ตาตั้งให้เหมือนกัน” (งามพรรณ เวชชาชีวะ, 2549, น. 62)

ภาษาฉบับแปล :     “Grandpa gave you the name Na-kamon, which means “abiding in love.” Grandpa liked the suffix “Na”. My name has a “Na” too. Grandpa wanted us to have names that matched.” บอร์ธวิก (Borthwick, 2006, pp. 66-67)

            จากตัวอย่างข้างต้น  จะเห็นได้ว่า  ผู้แปลแปลคำว่า “suffix” ผิด เนื่องจาก “Na” เป็นคำที่ปรากฏอยู่ข้างหน้า  ด้วยเหตุนี้จึงควรเปลี่ยนจาก “suffix” เป็น “prefix”